طراحی مدل‌ بهبود بهره‌‌وری با تأکید بر نقش فناوری اطلاعات

نویسندگان

چکیده

 بهبود بهره‌وری یکی از هدف‌هایی است که سازمان‌ها همزمان با توسعه سرمایه‌گذاری در فناوری اطلاعات (IT) دنبال می‌کنند اما رشد کند آمارهای بهره‌وری کل باعث بروز برخی نگرانی‌ها و مطرح شدن «پارادوکس بهره‌وری IT» شده است. به طوری که بعضی از صاحبنظران بهره‌ور بودن IT را مورد تردید جدی قرار داده‌اند.شناخت، تبیین و شفاف سازی رابطه بین افزایش سرمایه‌گذاری در IT و رشد بهره‌وری، ارائه مدل مناسب جهت بیشینه کردن بهره‌وری IT و شناسایی اقدامات سازمانی مکمل IT از اهداف این پژوهش می‌باشد. فرض اساسی پژوهش حاضر این است که با ورود IT در سازمان‌ها فناوری مورد استفاده آن‌ها که یکی از عناصر سازمانی مطابق مدل لویت و اسکات (Leavitt & Scott) است تغییر می‌یابد و اگر سازمان‌ها را سیستم‌های باز در نظر بگیریم اثربخشی سرمایه‌گذاری روی IT مستلزم اعمال همزمان تغییرات در دیگر عناصر سازمانی (افراد، اهداف / وظایف و ساختار) می‌باشد که دراین پژوهش به عنوان مکمل‌های IT از آن‌ها یاد می‌شود. جامعه مورد بررسی این پژوهش سازمان‌های مسکن و شهرسازی استانها بوده و نمونه‌ها هم با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی انتخاب گردیده‌اند. داده‌های میدانی با استفاده از پرسشنامه و اعداد مربوط به بهره‌وری اندازه‌گیری شده سازمان‌ها از مستندات آن‌ها استخراج و مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. از آزمون تحلیل واریانس یکطرفه به منظور بررسی وجود یا عدم وجود اختلاف معنا‌دار بین سازمان‌ها با توجه به میزان بهره‌وری آن‌ها، از آزمون ضریب همبستگی اسپیرمن برای آزمون فرضیات و از آزمون فریدمن جهت رتبه‌بندی عناصر سازمانی استفاده شده است. نتایج تجزیه و تحلیل‌ها نشان می‌دهد: بهره‌وری اندازه‌گیری شده سازمان‌هایی که همزمان با سرمایه‌گذاری در IT اقدامات مکمل از قبیل سامان‌دهی استراتژی- زیرساخت IT با استراتژی- زیرساخت سازمان، مهندسی مجدد فرایندها و ساختاردهی مجدد، آموزش منابع انسانی و تفویض اختیارات تصمیم‌گیری، برقراری جریان آزاد اطلاعات و سیستم‌های اطلاعاتی یکپارچه را به عمل آورده‌اند نسبت به سازمان‌های دیگر بالا بوده است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Providing Productivity Improve-ment Model stressing on the Role of Information Technology (Case: Housing and Urban Development Organizations of Provinces)

نویسندگان [English]

  • Y. Eslami
  • K. Feyzi

چکیده [English]

Nowadays improvement of productivity along with investment in IT is the most important goal of organizations. But at same time productivity statistics shown no improvement but rather a slow growth and that is itself has caused a paradox, namely "IT productivity paradox". This paradox has led the experts to question the productivity of IT seriously. The main purpose of this study is to examine the relationship between IT investment increase and growth of productivity in organizations. Also providing a model for IT productivity improvement and identigy complementary of organizational activities regarding IT are of later concern in this study. The main hypothesis in this study is, "introducing IT into an organization will change the applied technology in that organization (with accordance to Leavitt and Scott model). And if we consider organizations as an open system the effectiveness of IT investment require changes on organizational variables such as personnel, goals/duties and structure simultaneously". In this study the above variables are named IT complementarities. The statistical population is Housing and Urban Development Organizations of Provinces and samples are chosen in an accidental fashion. Survey data are obtained from questionnaire and productivity figures are collected from related organizational documents. Statistical test applied in this study are: one way variance analysis also Spearman's correlation coefficient is applied for hypotheses testing and Freedman test is used for IT complementarities ranking.The finding of this study shows that measured productivity in organizations that invested on IT and simultaneously on organizational complementarities of IT such as IT Business alignment, reengineering of process, restructuring, human resource training, delegation of authorities, establishing free flow of information and integrated information systems was higher compared with other organizations.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Information Technology
  • productivity
  • integrated information systems
  • IT-business alignment
  • process reengineering
  • restructuing
  • human resource nurturing
  • open communications cannels and free flow of information

دوره 6، شماره 32
پاییز و زمستان 1387
صفحه 47-58